Kolera

Kolera bir bakteri(Vibrio cholerae) hastalığıdır. Kirli sulardan bulaşır. Ciddi ishal ve sıvı kaybına (dehidratasyon) neden olur. Tedavi edilmediğinde sağlıklı insanlarda bile saatler içinde ölümcül olabilir. Kolera kolay tedavi edilebilen bir hastalıktır. Sıvı kaybının yerine konulması ile tedavi edilir.
Kolera enfeksiyonu pek çok kişide belirgin bir hastalığa neden olmaz. Sadece 1/10 oranında enfeksiyon yapar. Şikayeti olmayan kişilerde 7-14 gün kolera bakterisi dışkıyla atılır. Bu da bulaşmaya neden olabilir. Birkaç gün içinde şikayetler ortaya çıkar.
İshal saatte 1 litre sıvı kaybı yapabilir ve pirinç suyu kıvamındadır, bulantı kusma vardır. Sıvı kaybı(dehidratasyon) olur. %10 ve üzerinde sıvı kaybı varsa ciddi dehidratasyon var demektir. Ciddi dehidratasyonda ağız kuruluğu, gözlerde ve karında çökme, derinin kıvanmının kaybolması, idrar çıkışının azalması, tansiyon düşmesi ve kalp ritim bozuklukları sık görülür.
Sıvı kaybı elektrolit dengesini da bozar. Buna bağlı kaskarampları veşok(hipovolemik şok) görüleilir.
Çocuklarda yüksek ateş, baş dönmesi, nöbet ve hatta koma görülebilir.
Kolera bakterisinin ölümcül etkisi kolera toksini nedeniyledir(CTX). Kolera bakterisi doğal olarak sahillerde küçük deniz kabuklularında bulunmaktadır. Tarımsal üretimlerinde oluşan bir atık madde olan üre fazla miktarda suya karışınca ya da suyun sıcaklığı arttığında alg ve planktonlarda büyüme olur. Bu da kabuklu deniz canlılarını bu alanlara çeker.
İnsanlar kolera enfeksiyonu geçirdiğinde bu bakteri dışkıyla dışarı atılır. Dışkı ve su bir arada kolera bakterisinin gelişimi için uygun ortam oluşturur. Direk temasla bulaşma olmaz. Kirli suların içilmesi ile enfeksiyon gelişir. Durgun sularda, kabuklu deniz canlılarında, çiğ meyve ve sebzelerden bulaşır.
Endüstüriyel toplumlarda kolera salgını görülmemektedir. Savaş durumunda, ciddi felaketlerde, yoksullukta, kalabalık yaşana yerlerde yeterli hijyenik koşulların sağlanamadığı yerlerde kolera salgını oluşabilir.
Tanı:
Ciddi kolera bulguları genellikle kolaylıkla saptanabilir. Uzak bölgelerde kullanılmak üzere hızlı stick testi geliştirilmiştir.
Tedavi:
Acil tedavi edilmesi gerekir.
1-Kaybedilen sıvıların yerine konulması(rehidratasyon): Genellikle oral alınan solüsyonlar sıvı kaybını yerine koymada faydalıdır(ORH-Oral rehidratasyon tuzları). Tedavi ile ölüm oranı <%1’dir.
2-İntravenöz sıvı takviyesi: Ciddi dehidratasyonda kullanılır.
3-Antibiyotikler: Tek dozluk doksisiklin(monodoks) ya da azitromisin(Azitro) etkilidir.
4-Çinko takviyesi: Çocuklarda enfeksiyon süresini kısaltır.
Korunmada kolera aşısı günümüzde kullanılmamaktadır. Hem aşının koruyuculuğu azdır, hem de kolera bakterisi ile karşılaşma riski oldukça düşüktür. Bazen eski tip aşılar yerine ağızdan damla yoluyla aşı uygulanabilmektedir.
Endemik bölgelerde salgından korunmak için hijyen kurallarına dikkat edilmelidir, eller sabunla ve sık sık yıkanmalıdır. Sadece güvenli pet şişe sular içilmelidir. Çiğ meyve (üzüm, kiraz vb) ve sebzeler(salata) tercih edilmemelidir. Kabuklarını kendiniz soymak kaydıyla muz, portakal, elma vb meyveleri tüketebilirsiniz. İyice pişmiş ve sıcak yemekleri tercih etmelisiniz. Suşi yememelisiniz. Pastörize edilmemiş süt kullanılan dondurma trazı gıdalardan uzak durmalısınız.

Yorum Yaz

Yorum Yapabilmek İçin Lütfen Üye Girişi Yapınız.

Forum Köşemiz