Otizm

Otizm ciddi gelişim problemleriyle seyreden bir bozukluklar grubudur. Genellikle erken çocuklukta, 3 yaş öncesinde başlar. Çocuğun çevre ile iletişimi bozulur. Son yıllarda otizm vakalarında artış tespit edilmektedir (1/100-1/150).  Bunun sebebinin daha iyi tanısal yöntemlerden mi yoksa otizm vakalarında artıştan mı kaynaklandığı bilinmemektedir.
Otizmin tedavisi yoktur. Erken ve yoğun tedavi ile çocukların hayatı büyük ölçüde değişir.

Çocuklarda üç ana gelişme etkilenir:
1-Sosyal iletişim     2-Dil     3-Davranış
Ciddi vakalarda çocuk çevresiyle iletişim kuramaz. Bazı çocuklarda otizm çok erken bebeklikte aylar içinde ortaya çıkar. Bazılarında ise kazanılan dilde gerileme,içe kapanma ve agresif davranış ortaya çıkabilir.Her çocukta farklı şekilde ortaya çıkar.Fakat en sık görülen bozukluklar aşağıdadır:
1-Sosyal beceriler: İsmiyle çağrıldığında yanıt vermez,Zayıf göz teması vardır,Bazı zamanlar sizi duymuyormuş gibi görünür.Sarılma ve tutmaya direnç gösterir.Başkalarının hislerine karşı ilgisizdir.Kendi dünyasında oyun oynar,tek başına oyun oynar.Yardım istemez,herhengi bir istemde bulunmaz.
2-Dil:Konuşmaz,ya da konuşması gecikir.Daha önce söylediği kelime ve cümleleri kaybeder.İstemlerinde göz temasında bulunmaz.Robot benzeri yada şarkı söyler gibi tonda konuşur.Konuşma başlatamaz ve devam ettiremez.Basit soruları ve yönlendirmeleri anlıyor gibi görünmez.Kelime ve söz gruplarını harfi harfine tekrar eder,fakat anlayamaz.
3-Davranış:Tekrarlayan hareketler yapar (Sallanma, dönme, el çırpma). Özel rutinler kazanır ve değişikliğinde sıkıntıya girer. Devamlı hareket halindedir. Objelerin detayları,mesela dönen tekerlek çok fazla ilgisini çeker, fakat geneli kavrayamaz.Işık ve dokunmaya karşı çok hassastır, fakat acıya karşı duyarsızdır. Kafayı vurma gibi kendine zarar veren aktivitelerde bulunabilir.Çok az yemek yer,fakat gıda dışı şeyleri(toprak,kir vb) yemek için aşırı istek duyar.

Yeni bilgileri öğrenmek istemezler.Bazılarında zeka düzeyi düşüktür.Bazılarında ise normal ya da yüksek zeka kabiliyeti vardır.Bu çocuklar hızlı öğrenir fakat iletişim kuramazlar.Küçük bir grupta ise bazı özel alanlarda(matematik,müzik) dahilik söz konusu olabilir.

Eğer çocuğunuz aşağıdaki gelişim tablosuna uymuyorsa ileri tetkikler gerekir:
1-Altıncı ay ve sonrasında gülümsemeye tepki vermiyorsa
2-Dokuz aylık ve sonrasında sesleri ve yüzdeki ifadeleri taklit etmiyorsa
3-Bir yaşında kendine has sesler çıkarmıyorsa
4-Bir yaşında gösterme ,el sallama gibi anlamlı hareketler yapamıyorsa
5-16 aylıkken tek kelimeleri söyleyemiyorsa
6-İki yaşında cümle kuramıyorsa
7-Daha önce öğrendiği dil becerilerini ve iletişim becerilerini gösteremiyorsa

Genetik problemler,çevresel faktörler etkili olabilir.Kesin nedeni bilinmemektedir.Aşıların otizm riskini artırıcı etkisi kanıtlanmamıştır. Çocukluk aşıları çocuğunuzu daha ciddi hastalıklardan korur (Boğmaca, kızamık, kabakulak vb).
Erkek çocuklarda 4-5kat fazla görülür. Ailesinde otizm rahatsızlığı olanlarda risk artar. Epilepsi hastalarında, Kırılgan X sendromunda ve Tourette sendromunda risk armıştır.
Çocuktan çocuğa çok değişkenlik gösterebildiğinden, ebeveynlerin çocuklarının gelişim aşamalarını dikkatli takip etmeleri gerekir. Çocukların gelişim bozuklukları uzman bir ekip tarafından takip edilmelidir.

Tedavi:
Herhangi bir tedavisi yoktur. Tek bir tedavi protokolü de bulunmaz.Bu çocukların okulda ve evde tedavileri oldukça zahmetlidir.
Tedavide amaç otizm belirtilerini en aza indirmek, öğrenme ve gelişimi desteklemektir.
1-Davranış ve iletişim terapileri: Problemli davranışların azaltılması ve yeni becerilerin kazandırılması, diğer kişilerle daha iyi iletişim kurabilme eğitimi verilmektedir. Bu çocuklar iyi beceriler ve daha iyi davranış kazanabilirler.
2-Eğitsel terapiler: Otizmli çocuklar iyi yapılandırılmış eğitim programına iyi yanıt verirler. Okul öncesi çocuklarda sonuçlar daha başarılıdır.
3-Aile terapisi: Çocukla iletişim kurma ve oyun oynama, problemli davranışlarla başa çıkma, çocuğun davranışlarını ve iletişimini iyileştirici eğitim alırlar.
4-İlaçlar: Tedavide yeri yoktur. Çok ciddi davranış bozukluklarında uygulanabilir. Bazı ilaçlar ciddi yan etki yapabilir.
Ergenlikte ve genç yetişkinlikte vücut değişimleri sosyal farkındalık ve geçişler görülebilir.

Alternatif tedavi yaklaşımları:
Otizmin kesin tedavisi olmadığından hastalar devamlı bir arayış içindedir. Terapistinizle görüşerek bu tedavileri uygulamanız daha faydalıdır.
1-Müzik, resim ve diğer sanat aktiviteleri ile tedavi: Çocuğun ses ve dokunmaya hassasiyeti azaltılmaya çalışılır.
2-Otizmli çocuklarda görülen duyusal problemlere yönelik sensory-based terapi: Dokunma, denge, işitme. Çeşitli aletler kullanılarak çocuğun duyusal fonksiyonları dengelenmeye çalışılır.Diğer tedavi yaklaşımları ile birlikte yararlı olabilir.
3-Özel diyetler: Diyetisyeninizle görüşerek daha detaylı bilgi alabilirsiniz.
4-Şelasyon tedavisi: Oldukça tehlikeli bir uygulamadır. Ağır metallerin(civa) vücuttan uzaklaştırılması amaçlanır. Tedavi sırasında çocuk ölümleri rapor edilmiştir. Tehlikelidir. Ayrıca civa ve otizm arasında ilişki desteklenmemiştir.
5-Akupunktur: Tedavideki etkinliği konusunda yapılmış yeterli çalışma yoktur.

Yorum Yaz

Yorum Yapabilmek İçin Lütfen Üye Girişi Yapınız.

Forum Köşemiz