Salmonella

Salmonella sindirim sistemini etkileyen bir bakteri hastalığıdır. İnsan ve hayvanların sindirim sistemine yerleşir ve dışkıyla birlikte atılır. İnsanlara kirlenmiş sular veya gıdalar yoluyla bulaşır. Enfeksiyonda 8-72 saat sonra tipik olarak ishal gelişir. Pek çok hasta tedavi olmadan birkaç günde düzelir. Bağırsakların dışında diğer organlara enfeksiyon yayılırsa hayatı tehdit eden komplikasyonlar oluşabilir. Yolculuklarda yetersiz hijyenik koşulların bulunmasına bağlı olarak salmonella enfeksiyonu görülme riski artar.
Genellikle çiğ ya da az pişmiş et, tavuk ve yumurtadan geçer. Pek çok vakada gastroenterit bulguları vardır(sindirim sistemi şikayetleri). Bulantı,kusma, karın ağrısı, ishal, ateş, baş ağrısı, kas ağrıları ve kanlı dışkılama görülebilir. Genellikle şikayetler 2-7 günde düzelir. Bazen nadiren ölümcül Tifo hastalığına neden olabilir.

Salmonella bakterisi insanların, hayvanların ve kuşların sindirim sisteminde bulunur. Dışkının bulaştığı gıdaları yiyen insanlarda hastalık görülür.
1-Çiğ et, tavuk ve deniz ürünleri: kırmızı et ve tavuk etine hayvan dışkısının bulaşmasıyla(genellikle kesim sırasında) bu gıdalara salmonella bakterisi yerleşir. Deniz ürünlerinde denizde kirlenme varsa görülür. Bu açıdan çiğ etlerin hazırlanması sırasında kullanılan malzemeler iyice yıkanmalıdır.
2-Çiğ yumurta: Tavuklarda yumurta oluşumu sırasında dah kabuk gelişmeden salmonella bakterisi yumurtanın içine geçer. Bu nedenle çiğ yumurta kullanılan ev yapımı dondurma, mayonez, pasta hamuru gibi gıdaların tüketilmesi enfeksiyona neden olabilir.
3-Sebze ve meyveler: Üretim aşamasında kirlenmiş sulardan, insanların gıdaları hazırlaması sırasında bu gıdalara geçiş olabilir. Çiğ yenecek sebze ve meyvelerin çiğ etle temas etmemesi önemlidir.
Kuşlara veya sürüngenlere dokunduktan sonra eller ağza götürülürse, bu da enfeksiyona neden olur. Evcil hayvanların dışkı temizliğine dikkat edilmelidir.
Özellikle yemek hazırlayan kişilerin ellerinin temiz olması oldukça önemlidir. Tuvalet ihtiyacı sonrası, çocuk bezi değiştirildikten sonra, çiğ et ve tavuk hazırlandıktan sonra ve evcil hayvanların dışkısı temizlendikten sonra ellerin yıkanması önemlidir.
Salmonella enfeksiyonu geçiren bazı kişiler bir yıl veya daha fazla süreli kronik taşıyıcı olurlar. Dışkılarında devamlı bakteri olur. Bu kişilerin hijyen kurallarına dikkat etmemesi enfeksiyonun yayılmasında önemlidir. Bazı kişilerin Salmonella enfeksiyonu geçirmelerine rağmen herhangi bir şikayeti olmaz.
Uluslarası seyahat edenlerde, kuş yada sürüngen evcil hayvanı olanlarda, grup halinde yaşayan kişilerde(yurt, bakım evleri vb) risk artar. Normalde vücut salmonella enfeksiyonuna karşı kendini koruyabilir. Fakat antiasit kullanımına bağlı mide asitliği bozulduğunda(düşük mide asidi bakterileri öldürür), enflamatuar bağırsak hastalarında(Bağırsakların iç yüzeyi zarar gördüğü için bakteri enfeksiyonu daha kolay olur), yeni antibiyotik kullananlarda(iyi bakteri miktarı azaldığında) enfeksiyon riski artar. Ayrıca kronik hastalıklarda, AIDS, orak hücreli anemi, kortikosteroid kullanımı gibi vücut direncini düşüren hastalıklar enfeksiyon riskini artırır.

Özellikle bebeklerde ve küçük çocuklarda, bağışıklık sistemi zayıf olanlarda, gebelerde ciddi enfeksiyon riski daha fazladır. Bazı komplikasyonlar şunlardır:
1-Dehidratasyon(sıvı kaybı): İdrar çıkısında azalma, ağızda kuruluk, gözlerde çökme, cilt tonusunun kaybı görülür.
2-Bakteremi: Salmonella enfeksiyonu kana geçtiğnde görülür.
Menenjit, endokardit(kalp enfeksiyonu), osteomyelit(kemiklerde iltihaplanma) görülür.
3-Reaktif artrit(eklem iltihabı)-Reiter sendromu: Gözlerde kızarıklık, idrarda yanma ve eklemlerde iltihaplanma görülebilir.

Tanı:
Salmonella enfeksiyonu dışkının incelenmesiyle tesbit edilebilir. Fakat test sonuçlanana kadar hastalar iyileşir.
Kan testinde salmaonella antikorları değerlendirilebilir.

Tedavi:
En önemli tedavi yaklaşımı kaybedilen sıvının yerine konmasıdır. Ciddi vakalarda damardan sıvı takviyesi yapılır.
Komplike olmayan vakalarda antibiyotik tedavisi uygulanmaz. Çünkü bakterilerin bağırsaklarda kalış süresini uzatır ve hastalığın tekrarlama şansını artırır.

Yorum Yaz

Yorum Yapabilmek İçin Lütfen Üye Girişi Yapınız.

Forum Köşemiz