Şarbon(Anthrax)

Şarbon(Anthrax) spor üreten bir bakteri (Bacillus anthracis) tarafından oluşturulan ciddi bir enfeksiyondur. Özellikle çiftlik hayvanları ve av etlerinde görülmesine rağmen, direkt ya da indrek kontakt yoluyla insanlara da geçebilir. İnsandan insana geçmez.Fakat deri lezyonları varsa geçmesi mümkündür.
İnsanlara derideki yara yoluyla geçer. Fakat kontamine etlerin yenmesi ya da sporların solunması yoluyla da geçebilir. Cilt yoluyla ya da kontamine etlerin yenmesiyle bulaşan antrax antibiyotiklerle tedavi edilebilmektedir. Fakat sporların solunmasıyla oluşan şarbon hastalığnın tedavisi daha zordur ve ölüm görülebilir.
Şarbon üç çeşittir:
1-Cilt şarbonu: Ciltteki yaradan vücuda girer. En sık görülen şarbon tipidir. Ayrıca en hafif seyreden formudur. Deriden kabarık, kaşıntılı, böcek ısırığına benzeyen, ağrısız, ortası siyah deri lezyonu görülür. Yara da şişme ve yakın lenf düğümlerinde şişme görülebilir.
2-Sindirim sistemi şarbonu: Az pişmiş, şarbon mikrobu taşıyan etlerin yenmesiyle oluşur. Bulantı,kanlı kusma, iştah kaybı, ateş, ciddi kanlı ishal, boğaz ağrısı, yutmada güçlük ve boğazda şişme görülebilir.
3-Akciğer şarbonu: Şarbon hastalığının en öldürücü formudur. Sıklıkla ölümcüldür. Grip benzeri şikayetlerle başlar (boğaz ağrısı, hafif ateş, kas ağrıları vb). Hastalık ilerledikçe yüksek ateş, solunum zorluğu, şok ve menenjit görülebilir.
Şarbon sporları toprakta doğal olarak bulunur. Sporlar uygun ortam buluncaya kadar yıllarca (Şarbon nedeniyle ölen hayvan leşinden 70 yıl sonra bile o bölgede anthrax sporları tespit edilebilir.) toprakta aktivitelerini kaybetmeden kalabilir. İnsanlara geçiş en sık enfeksiyon olan hayvan etlerinden kaynaklanır. Enfeksiyon taşıyan hayvanların etleri ve derileri hastalığı bulaştırmada birincil faktördür. Hayvan derisinden davul yapan insanlarda şarbon gelişebilir. 2001’de 22 kişiye  posta yoluyla şarbon sporu gönderilmiş, bunların beş tanesi ölmüştür.
Yüksek riskli kişiler:
-Askeri personel
-Laboratuar çalışanşarı
-Hayvan deri,kürk ve yünüyle uğraşanlar.
-Av hayvanlarını dolduranlar
Hemorajik menenjit en ciddi ve öldürücü komplikasyonudur.
  Tanı:
1- Deri lezyonundan alınan örnek laboratuarda incelenebilir.
2- Kanda Anthrax bakterisi aranabilir.
3- Akciğer filmi ve tomografisi yapılabilir.
4- Dışkıda bakteri araştırılabilir, endoskopi yapılabilir.
5- Anthrax menenjiti tanısı koymak için yapılır. Rutinde uygulanmaz.

Tedavi:
Standart tedavisi 60günlük devamlı ciprofloksasin ya da doksisiklin kullanımıdır. Bu iki antibiyotiğin birlikte kullanımı daha etkili olabilir. Erken dönemde başlanan tedavi daha etkilidir. Akciğer şarbonu ilerlediğinde  yoğun toksin üretimi olur. İlaçlar etkisz kalır.
Yetişkinler için aşı mevcuttur. Fakat %100 koruyucu değildir. Aşı gebelerde, yaşlılarda ve çocuklarda önerilmez. Aşılanma yüksek riskli kişilere uygulanabilir. Aşı yerinde ağrı olabilir. Ayrıca ciddi alerjik reaksiyonlar da bildirilmiştir.
Ölü hayvanların uzaklaştırılması dikkatle yapılmalıdır. Az pişmiş etler yenmemelidir.
 

Yorum Yaz

Yorum Yapabilmek İçin Lütfen Üye Girişi Yapınız.

Forum Köşemiz